Door het naar buiten brengen van beelden van FPÖ-leider Heinz-Christian Strache en zijn partijgenoot Johann Gudenus, die ingaan op voorstellen van iemand die zich als vertegenwoordigster van een Russische miljonair voordoet, is dit weekend de Oostenrijkse regering ten val gebracht. Maar waarom werd dit juist nu naar buiten gebracht, terwijl de beelden al in 2017 gemaakt werden? 

Het is natuurlijk stom dat Strache en Gudenus ingegaan zijn op de dubieuze uitnodiging van een vreemde. Maar  een interessantere vraag is wie deze val heeft opgezet. Het feit dat het uitgerekend nu naar buiten komt, terwijl het al een paar jaar geleden gebeurd is, doet vermoeden dat er politieke actoren achter zitten en men gewacht heeft om het op een opportuun moment naar buiten brengen. Als het puur om journalisten zou gaan, zouden Der Spiegel en de Süddeutsche Zeitung immers niet hoeven schromen om dat te vermelden. Bovendien was het dan waarschijnlijk al eerder naar buiten gebracht. Bijvoorbeeld voor de jongste Oostenrijkse parlementsverkiezingen.

Herbert Kickl

Verder is inmiddels naar buiten gekomen dat kanselier Sebastian Kurz bereid zou zijn geweest de coalitie van zijn ÖVP met de FPÖ voort te zetten, als niet alleen Strache op zou stappen, maar ook minister Herbert Kickl zijn ministerie aan de ÖVP af zou staan. Kickl is minister van Binnenlandse Zaken en in die hoedanigheid verantwoordelijk voor de veiligheidsdiensten. Dat men uitdrukkelijk heeft aangestuurd op het afstaan van zijn portefeuille, doet iets vermoeden over de motieven voor het juist nu openbaren van hoe Strache zich in de val heeft laten lokken.

Blijf op de hoogte van nieuws, opinie en achtergronden: Volg Novini!


Inval

De verhouding tussen Kickl en bepaalde ÖVP-gezinde elementen binnen de Oostenrijkse geheime dienst was immers al enige tijd gespannen. Kickl liet op enig moment zelfs de recherche een inval doen in kantoren van de geheime dienst om onderzoek te doen naar ambtsmisbruik.

Club de Berne

De Oostenrijkse geheime dienst staat ook internationaal al enige tijd onder druk. Zo werd ze onlangs gedeeltelijk uitgesloten van de zogeheten Club de Berne, waarin Europese geheime diensten informatie met elkaar delen. De andere Europese geheime diensten zouden vrezen dat de Oostenrijkse dienst, of verantwoordelijke bewindslieden informatie door zouden sluizen naar de Russen.

Timing

De timing van het naar buiten brengen van schandaal rond vice-premier Strache, kort voor de Europese verkiezingen, doet sterk vermoeden dat er een (internationaal) politiek motief achter zit. En het aansturen op het opstappen van Kickl als minister van Binnenlandse Zaken als prijs voor voortzetten van de regeringscoalitie, doet vermoeden dat het Europese isolement van de Oostenrijkse geheime dienst een rol speelt.

Samenspel

Het laat zich denken dat verschillende Oostenrijkse en Europese politieke actoren in het nu naar buiten brengen van deze informatie een kans zagen op een win-win-win-situatie. Kurz heeft de kans om in de komende verkiezingen zijn ÖVP verder te versterken door ontgoochelde FPÖ-kiezers binnen te halen. De Oostenrijkse geheime dienst is van een lastige minister af en kan weer volwaardig in de Club de Berne opgenomen worden. Eventuele andere Europese betrokkenen hebben kort voor de Europese verkiezingen het nationalistische kamp geschaad en het narratief over Russische beïnvloeding weer kunnen versterken. Dat er van een daadwerkelijk Russisch voorstel geen sprake was, maakt weinig uit, het beeld is weer bevestigd.

Steun Novini!

Doe een donatie aan Novini en blijf nieuwe bijdragen mogelijk maken!

Doneer nu!

 

Over de auteur

Jonathan van Tongeren

Jonathan van Tongeren studeerde Internationale Betrekkingen en Slavistiek, was van 2006-2010 secretaris-generaal van het European Christian Political Youth Network (ECPYN) en is eindredacteur van Novini. Verder is hij redacteur bij uitgeverij De Blauwe Tijger.