De Poolse regeringspartij ‘Recht en Gerechtigheid’ (PiS) zou zich na de verkiezingen voor het Europees Parlement in mei 2019 graag aan willen sluiten bij de centrumrechtse fractie van de Europese Volkspartij (EPP), zo meldt Gazeta Wyborcza. PiS maakt momenteel nog deel uit van de fractie van Europese Conservatieven en Hervormers (ECR), maar die fractie zal sterk slinken na het vertrek van de Britten.

Groot voorstander van aansluiting van PiS bij de EPP-fractie, zijn de Hongaarse leden van de EPP, die van de Hongaarse regerinspartijen Fidesz en KDNP afkomstig zijn. Zij zien dit als een kans om het nationaal-conservatieve geluid binnen de grootste fractie in het Europees Parlement te versterken. Voor PiS heeft aansluiting bij de EPP het voordeel dat het als lid van de grootste fracties meer kans maakt op posities in diverse parlementaire commissies en delegaties, maar bovendien dat het enigszins uit de wind gehouden wordt door de EPP, wat immers ook de reden is dat Fidesz nog altijd lid is van de Europese Volkspartij.

Voor de Europese Volkspartij zouden er een aantal redenen zijn om PiS in 2019 wel toe te laten. Zo is de verwachting dat Macron een nieuwe fractie zal vormen en dat deze mogelijk ook liberale leden van de EPP aan zal trekken, als het aantal leden van de EPP echter teveel afneemt, komt ook de status als grootste fractie mogelijk in gevaar. Toelating van PiS kan behulpzaam zijn om dit te dempen. Daarnaast is het voor de EPP een uitgelezen kans om de – met het vertrek van de Britten toch al kwakkelende – rechtse concurrent ECR de genadeslag toe te brengen.

Blijf op de hoogte van nieuws, opinie en achtergronden: Volg Novini!


Er zijn echter binnen de EPP-fractie ook leden die er op tegen zijn om PiS toe te laten. Daaronder uiteraard dezelfde leden die grote moeite hebben met de aanwezigheid van de Hongaarse regeringspartijen in hun fractie, zoals daar zijn de Belgische, Luxemburgs en Zweedse afgevaardigden. In 2014 zocht de nationaal-conservatieve en christendemocratische PiS ook al aansluiting bij de EPP, maar de Poolse liberale partij ‘Burgerplatform’ (PO) die reeds lid is van de EPP was hier zeer op tegen. Nadien keerde PiS zich nog eens tegen de herverkiezing van EPP-kandidaat en liberaal oud-premier van Polen Donald Tusk als voorzitter van de Europese Raad. Dit heeft veel kwaad bloed gezet binnen de EPP-fractie. Mocht de EPP vanwege de eerder genoemde redenen toch besluiten om PiS toe te laten, dan riskeert het daarmee het vertrek van het Burgerplatform. De winst van toelating van PiS zou daarmee op twee manieren tenietgedaan worden, namelijk ten eerste doordat het aantal zetels van PiS en PO elkaar doorgaans niet veel ontloopt en ten tweede doordat PO zich dan waarschijnlijk bij de liberale ALDE-fractie dan wel een nieuwe fractie van Macron aan zou sluiten.

Al met al lijkt het onwaarschijnlijk dat de EPP-fractie zal besluiten PiS toe te laten. Temeer zolang het conflict tussen de Europese Commissie en de Poolse regering over de onafhankelijkheid van de rechtspraak en het mediatoezicht in het Centraal-Europese land niet is opgelost.

PiS-europarlementariër Ryszard Legutko is ondertussen dan ook druk bezig om zoveel mogelijk nieuwe leden te werven die zich na de verkiezingen in 2019 bij de ECR aan kunnen sluiten. Hij kijkt daarbij nadrukkelijk naar bondgenoten van Nigel Farage, zoals de Franse soevereinistische partij Debout la France van Nicolas Dupont-Aignan en de nationalistische Zweden Democraten.

Over de auteur

Jonathan van Tongeren

Jonathan van Tongeren studeerde Internationale Betrekkingen en Slavistiek, was van 2006-2010 secretaris-generaal van het European Christian Political Youth Network (ECPYN) en is eindredacteur van Novini. Verder is hij redacteur bij uitgeverij De Blauwe Tijger.