Lange tijd leek het waarschijnlijker dat de Oostenrijker Heinz-Christian Strache of de Française Marine Le Pen als leider van een eurosceptische partij westelijk van het voormalige IJzeren Gordijn aan de leiding van een regering zou komen te staan. Nu echter gaat de Italiaan Matteo Salvini aan kop. 

Nadat zijn partij ‘Lega’ in de regio Abruzzo een grote verkiezingsoverwinning had behaald, zei vice-premier en minister van Binnenlandse Zaken: “De Vijfsterrenbeweging heeft niets te vrezen. Wat mij betreft verandert er niets aan de regering”. De regionale verkiezingen hebben niets met de landelijke regering te maken. Die laatste zet zijn werk voort, aldus Salvini.

Abruzzo

De Lega was in het tweede weekend van februari met 28 procent van de stemmen de grootste partij geworden in de centraal-Italiaanse regio. In Abruzzo nam de Lega aan de regionale verkiezingen del met een lijstverbinding waartoe naast het centrumrechtse Forza Italia van oud-premier Silvio Berlusconi en kleine christendemocratische partijen ook de nationaal-conservatieve Fratelli d’Italia deelnamen. Die laatsten zullen nu de president van de regio leveren.

Blijf op de hoogte van nieuws, opinie en achtergronden: Volg Novini!


Berlusconi

Landelijk vormt de Lega daarentegen al enige tijd een coalitie met de linkse protestbeweging Movimento 5 Stelle (M5S), die werd opgericht door de tv-komediant Beppe Grillo en inmiddels geleid wordt oor Luigi di Maio. Volgens Italiaanse media kunnen Di Maio en Salvini goed met elkaar overweg. Salvini wees avances van Berlusconi vooralsnog dan ook van de hand. Op de oproep van de oud-premier om de coalitie met de M5S  te verbreken om een nieuw pact met Forza Italia aan te gaan, reageerde Salvini met een duidelijke afwijzing: “Ik ben niet nostalgisch. Ik kijk naar de toekomst”.

Europees Parlement

Hoewel de Lega nog dikwijls samen met Forza Italia aan de verkiezingen deelneemt, heeft Salvini’s terughoudendheid zijn redenen. Salvini is niet alleen retorisch begaafd, het ontbreekt hem ook niet aan strategisch inzicht. Voor de kortere termijn richt hij zich op de verkiezingen voor het Europees Parlement komend voorjaar. In de campagne daarvoor wil Lega-leider Salvini gezien worden met Europese partners als de Oostenrijkse FPÖ en het Franse Rassemblement National. Deze campagne is reeds losgebarsten, en wel in Abruzzo. Lega en M5S hebben hier namelijk hun al weken onderhuids broeiende meningsverschillen openbaar gemaakt. Zowel Salvini als M5S-leider Di Maio traden persoonlijk op in de regionale campagne.

Noord en zuid

Het succes van de Lega is des te opmerkelijker, omdat het traditioneel een partij van het noorden is. Onder de naam Lega Nord koketteerde partijoprichter Umberto Bossi zelfs officieel met de afsplitsing van het noorden van het armere zuiden. De strateeg Salvini had al snel door dat een zuiver regionale partij nooit de leiding zou kunnen krijgen in een landelijke regeringscoalitie. Door meer aandacht te besteden aan het opbouwen van een partijorganisatie in het zuiden en de thema’s die daar spelen en door uiteindelijk het woord Nord uit de partijnaam te halen, maar ook door de voor hem gunstige omstandigheid dat de gevestigde rechtse partijen er slecht voor stonden, slaagde Salvini erin zijn partij ook in het zuiden stevig electorale voet aan de grond te laten krijgen.

Verstandscoalitie en potentiële rechtse coalitie

Reeds in de nationale parlementsverkiezingen afgelopen voorjaar werd de Lega de sterkste partij binnen het centrumrechtse blok. Salvini aarzelde echter niet om deze positie te gebruiken om een verstandscoalitie met de M5S te sluiten. Met de verkiezingen in Abruzzo heeft de Lega nu definitief bewezen dat ze ook verkiezingen buiten haar stamgebieden kan winnen. Dat het lijsttrekkerschap in Abruzzo aan een regionaal gewortelde functionaris van de Fratelli ging en hen op deze manier hun eigen overwinning gunde, kan eveneens als een slimme zet gezien worden. De nieuwe regiopresident in L’Aquila wordt de 51-jarige senator Marco Marsilio. Salvini bouwt tegelijk zijn Lega uit tot sterkste rechtse partij, gunt potentiële rechtse partners voor een volgende coalitieregering ook wat, maar zonder de huidige coalitie met M5S op het spel te zetten.

Steun Novini!

Doe een donatie aan Novini en blijf nieuwe bijdragen mogelijk maken!

Doneer nu!

 

Over de auteur

Jonathan van Tongeren

Jonathan van Tongeren studeerde Internationale Betrekkingen en Slavistiek, was van 2006-2010 secretaris-generaal van het European Christian Political Youth Network (ECPYN) en is eindredacteur van Novini. Verder is hij redacteur bij uitgeverij De Blauwe Tijger.